Nghị định 34/2026/NĐ-CP ngày 22/01/2026: Sửa đổi Nghị định 178/2025/NĐ-CP về Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn Việt Nam. Văn bản pháp lý quan trọng này làm rõ các trường hợp lập đồ án quy hoạch chung cho thành phố, đặc khu kinh tế và khu vực liền kề với tiêu chí diện tích tối thiểu 50 km², mật độ dân số 300 người/km², tỷ lệ lao động phi nông nghiệp 30%. Đồng thời, điều chỉnh quy hoạch phân khu cho khu chức năng đặc thù, giới thiệu quy trình rút gọn lập quy hoạch tổng mặt bằng cho dự án nhà ở chung cư dưới 2 ha, nhà máy dưới 10 ha hoặc dự án khác dưới 5 ha, phê duyệt chỉ trong 15 ngày. Hướng tới chuyển đổi số, yêu cầu cập nhật hồ sơ quy hoạch lên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về xây dựng, giúp doanh nghiệp tiết kiệm thời gian và chi phí trong quản lý đô thị bền vững.
1. Ngày 22 tháng 01 năm 2026, Chính phủ đã chính thức ban hành Nghị định số 34/2026/NĐ-CP. Đây là văn bản pháp lý quan trọng sửa đổi, bổ sung một số điều của Nghị định số 178/2025/NĐ-CP, nhằm quy định chi tiết Luật Quy hoạch đô thị và nông thôn. Văn bản này có hiệu lực thi hành ngay từ ngày ký.
2. Một trong những thay đổi đáng chú ý là việc làm rõ các trường hợp lập đồ án quy hoạch chung. Theo quy định mới, phạm vi này bao gồm các thành phố hoặc khu vực dự kiến thành lập thành phố, đặc khu và các phường liền kề.
Đặc biệt, đối với khu vực gồm nhiều phường hoặc xã liền kề, tiêu chí quy hoạch yêu cầu diện tích tối thiểu 50 km², mật độ dân số tối thiểu 300 người/km² và tỷ lệ lao động phi nông nghiệp đạt ít nhất 30%. Điều này giúp chuẩn hóa công tác quản lý phát triển đô thị ngay từ giai đoạn định hướng.
3. Văn bản mới đã điều chỉnh các trường hợp phải lập quy hoạch phân khu dựa trên quy mô diện tích và yêu cầu quản lý. Cụ thể:
- Khu vực thuộc quy hoạch chung thành phố hoặc đô thị mới dự kiến lên thành phố bắt buộc phải thực hiện bước này.
- Các khu chức năng đặc thù không phải khu kinh tế hoặc du lịch quốc gia sẽ do Ủy ban nhân dân cấp tỉnh xác định quy mô diện tích để tiến hành lập hồ sơ.
4. Đây là nội dung được các nhà đầu tư và tư vấn xây dựng quan tâm nhất. Nghị định cho phép áp dụng quy trình rút gọn gọi là "lập quy hoạch tổng mặt bằng" mà không cần lập nhiệm vụ quy hoạch hay tổ chức thẩm định đối với một số dự án cụ thể.
Điều kiện áp dụng bao gồm:
- Dự án nhà ở chung cư có quy mô sử dụng đất nhỏ hơn 02 ha.
- Dự án nhà máy, xí nghiệp, cơ sở giáo dục, hạ tầng kỹ thuật nhỏ hơn 10 ha.
- Các trường hợp còn lại có quy mô dưới 05 ha.
Thời gian phê duyệt hoặc chấp thuận văn bản quy hoạch tổng mặt bằng được rút ngắn tối đa không quá 15 ngày kể từ khi nhận đủ hồ sơ. Cải cách này giúp tiết kiệm đáng kể thời gian và chi phí cho doanh nghiệp.
5. Hướng tới chuyển đổi số, Chính phủ yêu cầu hồ sơ nhiệm vụ và đồ án quy hoạch sau khi phê duyệt phải được gửi lên hệ thống cơ sở dữ liệu quốc gia về hoạt động xây dựng. Các hồ sơ tồn đọng trước năm 2026 cũng phải được cập nhật lại vào hệ thống này.